Log in

SAMBA: samen spelen met KOFFER SCHAAP

Project in de kijker

‘Ik zou je het liefste in een doosje willen doen,
en je bewaren, heel goed bewaren, …’
Een doosje, gevuld met verhalen. Een doosje vol goed bewaarde geheimen. En een deksel. Alles zit veilig onder een deksel. Soms gaat het deksel van het doosje open. Dan trekken de verhalen de wijde wereld in, samen met hun vertellers, de drieling Ti, Ta en To. Soms trekken de geheimen mee de wereld in, soms niet. Soms komen er nieuwe geheimen in het doosje en gaat het deksel er weer op.
Ti, Ta en To maken deel uit van een familie. Een familie van tien schapen en een koe. Iedereen heeft zijn eigen plekje in de met wol bedekte schapenkoffer, ‘Koffer Schaap’.

KOFFER SCHAAP

Koffer Schaap is een spelpakket rond de thema’s samen spelen, eigenheid en diversiteit. De familiale context van de schapenfamilie, en dus ook van de kinderen, staat centraal.
Jonge kinderen kunnen zelfstandig of onder begeleiding met het spelpakket spelen. Het pakket werd binnen de werking van Buurtwerk ’t Lampeke vzw ontwikkeld door Lieven Verlinde en Fieke Tak en richt zich in eerste instantie naar kinderen uit maatschappelijk kwetsbare gezinnen, maar is evenzeer bruikbaar in andere kindergroepen.
De uitgebreide en eenvoudig te gebruiken handleiding bij het pakket, geeft de kindbegeleider een zeer concrete houvast en biedt kapstokken rond het werken aan een positief zelfbeeld en de realiteit van elk kind. Een realiteit die soms hard en moeilijk te vatten is. Door emoties zoals bang zijn, erbij willen horen en zich veilig voelen bespreekbaar te maken, krijgt die realiteit een plek en wordt aan moeilijk bespreekbare onderwerpen taal gegeven. Hierbij komen waarden en normen zoals naar elkaar luisteren en respect hebben voor elkaar ook aan bod.

KENNISMAKEN…

Karoo is het kleine wollen kernschaapje en heeft een hoog ‘knuffelgehalte,’ wat de positieve en vooral zachte benadering in de Koffer Schaap-momenten onderstreept. Door dit schaapje eerst rustig te laten kennismaken met de kinderen wordt er een vertrouwensband opgebouwd en kunnen kinderen zich ermee identificeren.
Na een paar kennismakingssessies worden de andere familieleden geïntroduceerd. De diversiteit van de schapen is zicht- en voelbaar, verschillende materialen en grootten werden gebruikt om elk schaap zijn eigenheid te geven. Ze zijn allemaal anders en toch gelijk, ze horen bij elkaar. Ook de koe, die eerst door de schapenfamilie verstoten wordt. Wanneer Karoo ontdekt dat Koe de heerlijkste melk geeft en hierdoor ook haar andere kwaliteiten en talenten leert kennen, wordt Koe uiteindelijk opgenomen in Karoo’s familie. De moeilijke, maar ook plezierige en vaak humoristische kant van dit proces, is deel van Koe’s verhaal. Het thema diversiteit wordt bewust niet clichématig benaderd, maar vanuit kleine en voor kinderen zeer herkenbare verschillen zoals druk of rustig zijn, lang of kort haar hebben, uit een groot of klein gezin komen,…
Door de stamboomkaart van de schapen krijgen kinderen de kans om eventjes in de tijd te reizen en zich een duidelijker beeld te vormen van hun eigen genogram. Op deze manier wordt een link naar de thuissituatie gelegd en worden ook de ouders van de kinderen op een veilig omkaderde manier betrokken bij de sessies.

VOORSPELBAARHEID

Koffer Schaap-sessies gaan steeds gepaard met een aantal acties en handelingen die keer op keer herhaald worden. Deze rituelen geven de kinderen rust. Het biedt hen een vorm van voorspelbaarheid aan die, zeker voor maatschappelijk kwetsbare kinderen, welkom is in het vaak jachtige en onvoorspelbare leven waarin ze opgroeien. Van het draaien aan het muziekdoosje als begin van een sessie, tot het meenemen van een plukje wol ter afronding ervan; het geeft kinderen een vorm van structuur en een houvast.
Hoewel het pakket ook als een ‘taalstimuleringspakket’ gebruikt wordt, kan het evengoed als een pakket gezien worden waarbij symboliek centraal staat. Het symbolisch en metaforisch werken wordt door de koffer met zijn bewoners, hun attributen, lievelingsspelletjes, activiteiten en beelden ondersteund.
Koffer Schaap wordt gebruikt in kleuterscholen, dagcentra en thuisbegeleidingsdiensten. Momenteel heeft Koffer Schaap een staartje gekregen en wordt het pakket gebruikt als één van de vaste onderdelen in de (voor)leesgroep. In deze (voor)leesgroep komen ouders van Buurtwerking ’t Lampeke samen om te praten over boeken, lezen, voorlezen en het belang ervan. Door het uitwisselen van tips en het bekijken van concreet beeldmateriaal, waarbij ouders ontdekken dat lezen en voorlezen met hun kinderen niet moeilijk of liever hoogdrempelig hoeft te zijn, wordt onrechtstreeks aan de relatie ouder-kind gewerkt. Samen in een boekje kijken en leuke gezellige momenten inlassen met je kind, waarbij het thuiskoffertje met schapen ook gebruikt kan worden als avondritueel; dat is het uitgangspunt, dat is ‘Koffer Schaap Maison.’
Koffer Schaap is een krachtig spelpakket dat een krachtig verhaal vertelt: het verhaal van het leven.

Saskia Wetzelaer
SAMBA,… samen spelen met Koffer Schaap is te bestellen via Buurtwerk ’t Lampeke vzw, mail naar saskia@lampeke.be of via Uitgeverij De Boeck, www.deboeck.com.

Samenleving & Politiek, Jaargang 18, 2011, nr. 6 (juni), pagina 55 tot 56